Racers.....................................

2Takt - racers
De beste reclame die je voor je motorfiets kunt krijgen is één of meer belangrijke overwinningen in een wedstrijd. Ook Giuseppe met zijn zoons beseften dat en prepareerden een Ardizio Sport Speciale en schreven in voor een aantal wedstrijden. Helaas 1 x een derde plaats en verder kwamen ze niet.
Het roer werd omgegooid; in 1955 werden flink wat 250 cc Spring Lasting Gran Sport Speciales ingezet bij de Milano-Taranto race, een hoog aangeschreven langduur-rally in Italië. De eerste 5 plaatsen werden veroverd door de Motobi's. De snelste Motobi deed er 12 uur, 54 min. en 36 seconden over. Daarna volgden meerdere successen in speciale klassen als: standaard klasse, klasse met 1 carburateur, maar ook met 2 carburateurs, formule 2 en 3 en zelfs een wereld record zijspanrijden.
In 1956 werd het nieuwe 4-takt model op de markt gebracht; de fabriek liet de 2-takt nog racen, maar stortte zich volledig op dit nieuwe produkt om deze race -rijp te maken.

4Takt - racers

1957 Catria Sport
Een jaar nadat de Catria op de markt kwam werd de "Catria Sport "geïntroduceerd. Uiterlijk natuurlijk de sportieve trekjes zoals clip-ons, smalle spatborden, achter-frame versteviging, grotere remmen en carburateur.
Motorisch een verandering waar tegenwoordig vele imitaties van gemaakt worden, n.l. de ontsteking op de nokkenas achter een dekseltje in het rechter carterdeksel. Nu maakt het contaktpuntje de helft van het aantal vonken. De voorontsteking is met de hand te bedienen d.m.v. een handeltje op het stuur.
Verder is intern de secondaire as van de versnellingsbak nu naaldgelagerd (standaard glijlager) en de compressie verhoogd door een hoge sportzuiger (1 : 8). Voor de allereerste Catria Sports gaf de fabriek een vermogen op van 11 pk en een top van 120 km/h, Ernst Leverkussen testte de Sport in 1957 zeer uitvoerig op de Nürbergring en volgens hem moest er minimaal 14 pk inzitten.

Sport-blok
Er waren vele soorten races in de zeer geliefde 175 cc klasse. Uitgaand van dit blok kon men in elke catagorie rijden die men wilde, bijvoorbeeld:

Standaard klasse:
Gewone productie motoren als de Catria Sport.

DS formule 3 klasse:
De DS is een serie-motorfiets, die ook op de straat moet kunnen rijden en dus koplamp, achterlicht, claxon en kickstarter heeft en als beperking geldt een carburateur van max. 22.5 mm. Verder mag je aan deze motorfiets motorisch alles uithalen wat er uit te halen valt. Prampolini, de ontwerper, had hier voor een hogere zuiger met een compressie van 1 : 9 met een 18mm pistonpen in naaldlagers ontworpen. Omdat de schuine vertanding dwarskrachten op het carter zetten, plaatste hij ook een primaire rechtvertande overbrenging van krukas naar koppeling en nokkenas in. De cilinderkop kreeg bredere, zwaardere klepveren om de grote lichthoogte van de race-nokkenas aan te kunnen. Verder kwam in het achterwiel grote rubberen dempers bij het achterkettingwiel om schokken op te vangen en trillingen tegen te gaan. Al deze dingen vinden we jaren later standaard in de gewone straatmachines.
De Catria F3 op deze afbeelding komt uit het MOTOBI propaganda blad van juni 1958.

DS formule 2 klasse:
Net als in de formule 3 klasse dezelfde eisen. Hierbij geldt voor beiden dat ze geen stroomlijn mogen hebben. Voor de formule 2 klasse moest er dus ook een fabrieks-serie gemaakt worden en als belemmering geldt hier een carburateur diameter van maximaal 25 mm. Voor beide DS klassen maakte Prampolini in 1958 deze straat-racers zo licht mogelijk. Het achterframe werd verwijderd en daarvoor kwam in de plaats een stel 25 mm dikke pijpen buitenom, om het scharnierpunt van de achtervork zover mogelijk naar buiten te brengen.

1959 Catria Supersport Fuori serie:
"Instap" model is de Supersport, ten opzichte van de Sport heeft hij standaard een race-zitje, een zwaardere en beter dempende voorvork, een race-tank (vulopening links en in het midden een zacht kinsteuntje), kortere en smallere spatborden en verder hetzelfde frame met de verstevigingspijp achter de gereedschapskastjes. Motorisch was er binnenin driftig gesleuteld: de weer hogere Mondial zuiger zorgt nu voor een compressie van 9.6 : 1. De zuiger bij de Supersport heeft ook de 18 mm piston-pen en de cilinderkop is gewelfd en heeft standaard de zwaardere klepveren (Sport 16 mm en smallere veren). De versnellingsbak kreeg nu een andere overbrenging, waarbij de 1e versnelling hoger kwam te liggen en mooier op de andere aansloot (close-ratio bak).
Bijzonderheid bij deze laatste motortechnische verbeteringen is dat al deze "snelle" onderdelen ook in een gewone Catria pasten! Dat maakte de Motobi's zeer populair in Italië!
Terug naar de Supersport; deze levert inmiddels ruim 16 pk (de DS formule 3 en 2 kwamen aanmerkelijk hoger uit). Topsnelheden van 160 km/h op een 95 kg lichte 175 cc "straat" motorfiets en dat in 1959 !

1959 Pierrot Vervroegen : Kampioen van België
Vervroegen was meerdere malen kampioen van België. In 1959 werd hij Nationaal kampioen op een naar 207 cc vergrote MOTOBI Catria Sport in de 250 cc klasse. Hij liet de 250 cc Aermacchi's en Ducati's ver achter zich. Op de foto's de gerestaureerde originele racer, die nu in het bezit is van een Brusselaar.

Catria MSDS (Macchine Sport Derivate dalla Serie)
Dit zijn de racers die je kunt vergelijken met de huidige "Sport Productie Racer" waar een klein aantal in serie vervaardigd moet worden. Vanaf 1959-60 werd de Catria MSDS met een nog hogere compressie 1 : 10.5 op de markt gebracht. Topsnelheid boven de160 km/h.
Tuners als Zanzani, werkzaam bij Motobi, en de Zwitserse importeur Maltry hebben zich hierop flink uitgeleefd. Beide hebben op hun eigen wijze de frames versterkt en speciale onderdelen gemaakt.
Niet alleen voor de 175cc werden motoren geprepareerd, maar ook voor de 125cc en de 250 cc klasse werden de kracht-eieren ingezet en met succes.
De 250cc racer bracht uiteindelijk zo'n 33 pk aan het achterwiel en bereikte een top van rond de 190 km/uur.

Werner Maltry
Maltry, de Zwitserse importeur van MOTOBI, eind jaren 50 en begin jaren 60, was zelf een zeer enthousiast coureur en tuner. Voor privé renners prepareerde hij de 175cc Catria's en boorde ze toen al op tot 250 cc. Naast de racer, had hij ook een 250 cc crosser in zijn programma. Deze had dezelfde specificaties als de racer: Boring x slag: 57 x 74 = 245 cc; ongeveer 28 pk aan het achterwiel, drooggewicht 93 kg en een bruikbaar toerental om te racen van 6 tot 10.000 toeren/min.
Voor de racers leverde hij 4 verschillende nokkenassen, met ieder zijn eigen karakteristiek. Ook was bij hem toen al mogelijk een 5 of 6 versnelingenbak intebouwen. De prijs van de racer was ± 1960 4500.- Zwitserse Franken.
Maltry ging in 1963 zover om 2 x 250cc blokken naast elkaar te plaatsen. Deze machine leverde zo'n 50 pk bij een compressie van 1 : 11 . Uiterlijk twee eieren, maar op cilinders en drijfstangen na geheel anders. Mede door het geringe gewicht van 105 kg (met stroomlijn) ging de machine kogel hard en reed iedereen eruit, tot de motor het weer begaf. Door op voorhand 14 stuks te verkopen ter financiering van dit project en hij de problemen van het uiteen spatten van de tandwielen niet onder de knie kon krijgen, kon Maltry niet leveren en ging failliet.

Primo Zanzani
Oorspronkelijk een succesvol coureur met een eigen team, maar spoedig een zeer goede tuner. De fabrieks leiding wist Zanzani over te halen in 1957 om voor hun de racers te tunen. Een kleine ploeg, die bestond uit de direkteur Marco Benelli, Primo Zanzani (hoofd ontwikkeling en race-afdeling), constructeur Sanchioni, chef ontwikkelingswerkplaats Gigetto en Werner Maltry, de ideevolle Zwitserse importeur zorgden ervoor dat elk jaar de nieuwste verbeteringen werden doorgevoerd. Niet alleen in de racers, maar ook juist in de standaard machines kwamen carterverstevigingen, rollenlagers, zwaardere drijfstangen, dikkere trekbouten enz. Allemaal dingen die regelrecht uit de racerij voortkwamen.
Zanzani, bekend om zijn speciale buizen achterframe, typische tank en 6-bout cilinderkop heeft tot 1969 bij MOTOBI-BENELLI gewerkt. Toen is hij voor zichzelf begonnen als tune-bedrijf voor privé coureurs. Velen heeft hij aan een overwinning geholpen.
Zanzani is inmiddels ver in de 70 jaren oud; zijn zoons hebben de zaak overgenomen en blijkens een privé-berichtje denkt de familie er nu (dec '97) over om weer de speciale race-carters, tune-sets, 6-bouts koppen en zelfs complete racers te gaan produceren. Zij hebben nog steeds de mallen en als ze dat inderdaad gaan doen, zullen er bij historische races weer vele MotoBi's in de voorste gelederen te vinden zijn.

Wedstrijd resultaten:
Van 1957 -1972 zijn er met deze kracht-eieren in de 125 cc, 175cc en de 250 cc klasse ongelooflijk veel overwinningen behaald. In 1966 had MOTOBI al meer dan 500 overwinningen opgeeist en al 30 x een landstitel veroverd. De reeks gaat door tot 1972 en teveel om hier op te noemen!

Latest news from Zanzani:

Met de oude mallen worden sinds 1998 weer nieuwe "oude" Zanzani Motobi's gemaakt. Ze zijn exact gelijk aan racers uit 1970. De motoren hebben dezelfde 6- bouts kop ( 6 TIRANTI ) en leveren met hun 38 mm SSI carburateur 36 hp bij 10.800 rpm. Momenteel in 2001 zit Zanzani met zijn "Motobi's" door betere tuning al boven de 40 hp en behaalt de motor met berijder een topsnelheid van ruim boven de 200 km/uur. Alleen het speciale motorblok dat uiterlijk nog op het originele lijkt, maar van binnen geheel sterker en beter is en exact gelijk aan het type van 1970 met zijn natrium gevulde kleppen is ook te koop.

Interesse? Neem contact op met:

ZANZANI PRIMO & C. SNC
61100 PESARO ITALIA
TEL.039-0721279931
FAX 039-0721279951

If you want to know more about prices from total engines or parts, look at Zanzani's site: www.motobi.com

The price for the North American Market is different!
You have to contact with: Cosmopolitan Motors of Hatboro in Pennsylvania.

Results of the historic Motobi-Zanzani's are very good. Each year the engines were faster and win a lot of races. Read about this on his site!